Jako wielbicielka genealogii rodzinnej, nieustannie szperam w starych aktach, przeczesuję archiwa w poszukiwaniu swoich korzeni. Zgłębiłam już etymologię nazwisk w moim drzewie genealogicznym i tak przy okazji kociego maniactwa zajrzałam do portalu www.moikrewni.pl, żeby sprawdzić nazwisko KOT.


Okazuje się, że w Polsce mieszkają:

  • 21833 osoby o nazwisku Kot,
  • 356 osób o nazwisku Kotek,
  • 3984 osoby o nazwisku Kotowicz,
  • 3627 osób o nazwisku Kotowski,
  • 4067 osób o nazwisku Kocur.

Nie sprawdzałam już innych odmian nazwiska pochodzącego od naszego czworonożnego przyjaciela. Zastanawiające jest jednak, że w Polsce nikt nie nosi nazwiska PIES. Chyba, że PIESEK-w Polsce mieszkają 24 osoby o tym nazwisku.
Prawdopodobnie źródłem takiego stanu rzeczy jest średniowiecze, w którym wyraz „pies” ma znaczenie negatywne. W negatywnym znaczeniu pies pojawia się jako symbol nieczystości, grzechu i podłości już w Starym Testamencie (np.: "Nie dawajcie psom tego, co święte, ani nie rzucajcie swych pereł przed świnie, żeby ich czasem nie podeptały nogami, a obróciwszy się, nie poszarpały was. (Matt. 7:6 PNS)). Biblia wspomina o psie 14 razy, o kocie dla porównania tylko jeden raz. W sztuce średniowiecznej wyobrażenie psa miało charakter ambiwalentny- mogło symbolem zawiści, gniewu, pokusy zła a jednocześnie wiary i wierności, która i tak niestety odbierana była negatywnie jako służalczość. Co ciekawe niemal we wszystkich kulturach rozpowszechnione określenie pies traktowane jest jako obelga. W średniowieczu karą powodującą utratę czci, był nakaz noszenia psów zaś szczególnie upadlającym skazańca rodzajem śmierci było powieszenie w obecności psa.
Takie negatywne postrzeganie tego sympatycznego czworonoga znajduje odbicie w popularnych przysłowiach i powiedzeniach, np.:

  • łgać jak pies
  • lubić kogoś jak psy dziada w ciasnej ulicy
  • ni pies, ni wydra
  • pieskie życie
  • pogoda pod psem
  • psiakość, psiakrew, psiamać
  • pies z nim tańcował
  • sukinsyn
  • schodzić na psy,
  • pies ci mordę lizał
  • odszczekiwać, etc.

Jedynym chyba pozytywnym określeniem jest „wierny jak pies”, które i tak często odbierane jest negatywnie jako służalczość.
Zapewne dlatego wyraz „PIES” nie był godny aby uzyskać status nazwiska, w przeciwieństwie do „wyrazu „KOT”, który kojarzy się z tak pozytywnym, cechami jak spryt, zręczność, wdzięk a przed wszystkim niezależność. Takie nazwisko można nosić z dumą.
Przy okazji pozdrawiam Pana Tomka KOTA z Norwegii, wychowującego naszego Saurona Znad Morza*PL

nazwisko kot

Statystyka występowania nazwiska Kot w Polsce. (http://www.moikrewni.pl)

safe animal 600x100